Het Paganistische circus is weer in het land neergestreken, in Amsterdam dit keer. Na in september nog Haarlem tijdens de 2009-editie te hebben aangedaan is het nu tijd voor de 2010-versie, met nieuwe (voorspelbare) acts waarbij het Paganisme soms ver te zoeken is. Maar ondanks de voorspelbare bill en hoge entreeprijs blijft Paganfest toch een zeer vermakelijk minifestivalletje.

Al vroeg in de middag zijn de deuren van de Melkweg geopend omdat er maarliefst zeven bands zijn opgetrommeld voor deze Paganfest editie. Het leidt ertoe dat bezoekers al om vier uur ’s middags op het Leidseplein in de rij voor de Melkweg aansluiten.

Nadat de lange rij mijn geduld aardig op de proef heeft gesteld, kan ik nog net op tijd met mijn jas nog aan een stukje van de openingsact Varg meekrijgen. De vierkoppige band heeft er een flinke verkleedpartij van gemaakt en lijkt qua schmink erg op Turisas. Muzikaal gaat de vergelijking niet op, want Varg speelt Germaanse metalstrijdliederen die minder agressief en rock ‘n’ rollender van karakter zijn.

De Duitsers laten een positieve indruk op me achter, de muziek, de aankleding en de geluidsafstelling zijn prima verzorgd. Het jonge publiek wordt al snel opgezweept en de eerste pit is al vroeg op de dag waarneembaar. De band heeft tijd voor een vijftal nummers, waarbij het oudere album Wolfszeit ruim aan bod komt met Skål en het titelnummer. Een beetje korte speeltijd wellicht, maar ik denk dat een langere speeltijd ten koste zou zijn gegaan van het luisterplezier.

Tijd voor de Russische inbreng van vanavondmiddag: Arkona. Deze band heb ik samen met Varg nog niet eerder live gezien, en na het prima ontvangen laatste album Goi, Rode, Goi! gehoord te hebben ben ik erg benieuwd.

Toch had ik er van tevoren meer van verwacht. De geluidsafselling is erg matig en de folkelementen uit de muziek komen net even te duidelijk van een bandje. Jammer, want aan het enthousiasme van de band ligt het zeker niet. Zangeres Masha staat vanaf het moment dat ze het podium op komt gesprongen niet meer stil en rent en danst over het podium alsof de podiumvloer van gloeiende kolen is.

Masha’s screams zijn vanmiddag niet om aan te horen. Vergelijkbare geluiden hoor je enkel uit een terminale oude Sint-bernardshond . Haar cleane vocalen zijn gelukkig wel om over naar huis te schrijven, sterker nog, ze maken het optreden de moeite toch nog waard.

Naarmate het optreden vordert verbetert het geluid zich wat en krijgen de Russen het makkelijke publiek aan het bewegen. Gespeelde nummers zoals Po Syroi Zemle, Kupalets en Yarilo komen aardig uit de verf. Maar toch houd ik een dubbel gevoel over aan het optreden. Ik denk dat de band meer in zijn mars heeft dan ik vanmiddag gezien heb.

Precies een jaar eerder zag ik Dornenreich aan het werk in het voorprogramma van Agalloch. Ik was toen wat teleurgesteld omdat het duo geen sessiemuzikanten had meegenomen en het daardoor een wat kaal optreden was. Wel was ik erg te spreken over een nieuw nummer dat gespeeld werd en binnenkort op het nieuwe album zou verschijnen.

Nu zijn we een jaar verder en verschijnt de band weer als duo op het podium zonder een nieuw album in de achterzak. De band vangt akoestisch aan met Jagd, dat afkomstig is van het laatste album In Luft Geritzt. Hier is het publiek duidelijk niet aan toe, waarna een groot deel zich naar achteren verplaatst of kansloos begint te moshen voor het podium. Gelukkig krijgt het publiek bij de volgende nummers wat te moshen, want de stekker gaat in de gitaar en een drummer verschijnt op het podium.

De focus van het optreden ligt op Her von welken Nächten, dat met Wer hat Angst vor Einsamkeit?, Schwarz schaut tiefsten Lichterglanz en Grell und dunkel strömt das Leben flink vertegenwoordigd wordt. Deze nummers kwamen dan ook redelijk uit de verf, maar het gaat ernstig verkeerd wanneer Der Hexe flammend' Blick van Hexenwind wordt ingezet. Het dromerige karakter van het nummer wordt compleet om zeep geholpen door de fluisterzang te vervangen met rauwe vocalen, de viool de toetsenbordfuncties over te laten nemen en een veel te hoog tempo. Een dooddoener van jewelste. Ik denk dat ik het voortaan bij de cd’s van Dornenreich houd.

“You crazy Dutch bastards” scandeert frontman Christopher nadat hij een puber in prachtige piratenoutfit en houten bierkelk vlak voor hem in het publiek ziet springen. De Schotse piraten van Alestorm hebben geen outfit meer nodig, want een groot deel van het publiek is in piratenstijl op komen draven en het is duidelijk dat dit de band is waar iedereen zich op heeft verheugd.

Ik blijf het gek vinden dat piraten al twee Paganfest-edities lang de smaakmaker van de dag zijn. Maar anderen staan hier niet bij stil, en dat bedoel ik letterlijk. Vanaf het moment dat de band het podium betreedt maakt het publiek er een zooitje van, en houdt dit het volledige optreden lang vol. De stagedivers zijn niet te tellen en iemand uit het publiek brult zelfs een heel nummer door de microfoon van gitarist Dani Evans mee, tot verbazing van de aanwezige security.

Maar het mag gezegd worden, Alestorm doet de Melkweg op zijn grondvesten schudden. Het bijzondere is dat de Schotten er niet eens veel moeite voor hoefden te doen. De band speelt arrrrdig, maar Christopher is maar matig bij stem. Nummers als Keelhauled, That Famous Ol’ Spiced en Wenches & Mead zijn echter zo aanstekelijk dat het publiek niet meer te houden is. Ik kan ook niet anders concluderen dat Alestorm de band van de dag is.

Het is een klein wonder dat het Duitse Equilibrium vandaag überhaupt aanwezig is. In de aanloop naar de Paganfest-tour was het een heus Goede Zeiten, Slechte Zeiten toen de drummer en de zanger plots opstapten. De resterende bandleden hebben echter binnen no-time een nieuwe drummer en zanger opgetrommeld, die snel genoeg zijn ingespeeld om mee te kunnen op tour.

Ondanks de nieuwe bandleden gaat het de band vanavond nog verrassend goed af en er wordt goed gespeeld. Ook de geluidsafstelling valt in positieve zin op. De nieuwe zanger Robse staat er wel onwennig bij, vooral zijn aankondigingen en interactie met het publiek komen totaal niet over omdat de beste man dit in het Duits doet.

Hoezeer ik het echter ook probeer, de muziek van Equilibrium weet bij mij niets los te maken. Dat lukten ze in december met de originele formatie al niet en op cd al helemaal niet. Dit heeft meer te maken met de muziek dan met de gedrevenheid van de band zelf, want die doen zichtbaar hun best. De sneue aftocht is dan ook niet verdiend: “We zijn nu toegekomen aan het laatste nummer!”... “Oh, ik krijg net te horen dat de tijd voorbij is. Ehh, bedankt en tot ziens!”

Ik heb Eluveitie slechts één keer eerder gezien, en dat was alweer aardig wat jaren geleden op Graspop. Wat ik me er nog van kan herinneren was de drukke bedoening op het podium en een langharige trol die al fluitend over het podium stuiterde en in zijn enthousiasme bijna domino speelde met de boxen.

Ondertussen is er heel wat veranderd. Gelukkig maar, want een stuiterende fluitspeler is wel het laatste wat je nodig hebt op zo’n overvol podium. Bovendien levert de muziek van de Zwitserse band het publiek al reden genoeg om zelf te stuiteren. Hoewel ik me begin af te vragen of het publiek voor de muziek komt of gewoon zin heeft om de hele dag te hossen, want Eluveitie maakte een wat valse start waarbij de geluidsafstelling als hoofdschuldige kan worden aangewezen.

De band speelt echter een gevarieerde set waarbij ieder zijn hart op kan. Oude nummers, nieuwe nummers, rustige gevoelige nummers, uptempo agressievere nummers, veel diversiteit komt voorbij. Het geluid wordt hersteld en dankzij een paar agressievere nummers kan ik er naarmate het optreden vordert helemaal inkomen. Bovendien toont zanger Christian zich als een charismatische frontman. De band lijkt in de paar jaar tijd een stuk volwassener te zijn geworden. De enorme ovatie aan het einde van het optreden is dan ook zeker terecht.

Op de headliner van vanavond zit ik niet erg te wachten. Finntroll heeft de afgelopen jaren de Melkweg zó vaak aangedaan dat het me niet verbaast als de leden een eigen kleedkamer hebben. Bovendien bevallen mij de laatste twee albums Ur Jordens Djup en Nifelvind me niet en ben ik nog steeds niet te spreken over frontman Vreth.

Toch word ik positief verrast door Finntroll, dit heeft vooral te maken met de setlist. Hoewel de band wat matig start met Solsagan van Nifelvind en erg doffe vocalen, bevat de setlist hierna vooral nummers van mijn favoriete album Jaktens Tid, dat alweer uit 2001 stamt. De doffe vocalen blijven het hele optreden hangen, maar eigenlijk ben ik hier wel blij mee. Het geeft onbedoeld de rest van de band de mogelijkheid beter hoorbaar te zijn.

Het optreden is verder wat je van een Finntroll-show kan verwachten. Veel gehos bij Trollhammaren, Ursvamp en Jaktens Tid. Nummers van de laatste twee albums komen natuurlijk ook voorbij en zorgen voor een overgang van een jolig karakter naar een wat duisterder sfeertje. Ook verdient de backdrop een vermelding, die een donkere Medusa-achtige verschijning in een bos toont. Niet alleen de afbeelding op de backdrop is mooi, ook de lichteneffecten die erop worden losgelaten geven het een extra dimensie.

Wanneer de band terugkomt voor een toegift met een Maiden-achtige keyboardintro heb ik het echter wel een beetje gezien. Niet alleen heeft Finntroll al mijn favoriete nummers gespeeld, ook heb ik wat last van folkmetaalmoeheid. Maar dat is niet verwonderlijk na een uur of acht aan metal.

Achteraf gezien heeft de 2010-editie van Paganfest weer een mooie dag opgeleverd. De opbouwtijd tussen de bands is de gehele dag zeer beperkt gebleven en het publiek constant enthousiast. Helaas hebben dieven een negatieve bijsmaak achtergelaten, want niet alleen zijn er deze dag talloze zakken gerold, zelfs dure camera-apperatuur is gestolen. Hoewel het de bezoekersaantallen van Marktplaats.ro zal opschroeven is dit natuurlijk een hele zorgelijke ontwikkeling.

Met dank aan Eus van Metal-Experience voor de foto's.

• Melkweg
• Metal-Experience